Hafızamıza genetik faktörler dışında etki eden birçok vardır. Bunlardan bazıları: uykusuzluk, kaygı ve depresyon, ilaçlar, sigara, çok yağlı besinler, stres. Sonuç olarak hafıza ile ilgili beyinsel ağın, tıpkı parmak izi gibi herkeste farklı olduğunu ve herkesin hafızasının kendi içinde değerlendirilebileceğini unutmamak gerekir. Peki, bağışıklık sistemi hafızaya etki edebilir mi?

Son araştırmalarda bağışıklık sisteminin hafızayı düzenlediğine dair bulgular keşfedildi. Bu derece hassas bir yapıdan bahsediyoruz. Günlük hayatımızdaki birçok şey ve vücudumuzdaki değişimler hafızamıza etki etmekle kalmıyor neredeyse kontrol ediyor diyebiliriz!

Peki bu nasıl oluyor? Bağışıklık sisteminin ne olduğunu ve bağışıklığın daima vücudumuzda bulunan bir kavram mı yoksa yalnızca hastalık durumunda ortaya çıkan bir savunma sistemi mi, bunu açıklayarak başlayalım.

bağışıklık-sistemini-temsili-antijenlerin-reddi

Bağışıklık Sistemi Nedir Ve Sürekli midir?

Bağışıklık sistemi düzgün çalıştığında vücudu virüsler, bakteriler, küf ve parazitler gibi patojen mikroorganizmalara karşı korur. Bağışıklık sistemi ayrıca alerjenlere, kanser hücrelerine ve ölü hücrelere karşı da koruma sağlar. Bağışıklık sistemini oluşturan organlar tüm vücutta bulunur ve sinirler, kalp, kas-iskelet sistemi ve sindirim kanalı ile birlikte vücudun bir bütün olarak düzgün çalışmasını sağlar.

Bağışıklık sisteminin işleyişi karmaşık ve dinamik bir iletişim ağına dayalıdır. Bağışıklık sistemini oluşturan hücreler yabancı partiküllerle karşılaştığında pek çok kimyasal madde üretirler. Bu maddeler sayesinde hücreler kendi büyüme ve davranışlarını düzenler, diğer hücreleri harekete geçirir ve vücudun etkilenen bölgelerine yönlendirir.

Bağışıklık sistemi yetersiz olduğunda veya zayıfladığında, vücut birçok hastalığa daha yatkın hale gelir. Bağışıklık sistemi, yabancı maddelerin vücuda girişini önler ve bir biçimde vücuda giren bu maddelerin yok edilmesini sağlar. Herhangi bir hastalık gelişiminde de hastalığın oluşumuna neden olan maddelerle savaşır ve hastalığın atlatılmasına yardım eder. Bağışıklık sistemine ilişkin yeni çalışma, bu sistemin herhangi bir hastalık durumu söz konusu olmadığında nasıl çalıştığına odaklandı.

beyin-ve-nöronların-elektriksel-iletiminin-grafiği

Bağışıklık Sistemi&Hafıza

Bağışıklık sistemi, hafızanın işleyişini düzenlenmesine yardımcı oluyor. Araştırma, bağışıklık sisteminin hafızanın işleyişini düzenleyecek ve hafızanın gücünü arttıracak bir tür kimyasal mekanizma işleterek beyne yardımcı olduğunu ortaya koydu.

Bağışıklık sisteminin çeşitli yan rollere sahip olduğu bilinmekteydi ancak yeni çalışmayla ulaşılan sonuçlar, bu sistemin hafızaya etkilerini ortaya çıkardı. Çalışma ekibinden Julie Ribot, hastalık etmeni ile savaşan beyaz kan hücrelerini (akyuvar/lökosit) taşıyan damarların menenj adı verilen beyin zarında bulunduğunu söylüyor. Ribot açıklamalarına devam ederek: “Bu gerçekten oldukça önemli. Çünkü bu durum, beyin ve bağışıklık sistemimizin hasta olmadığımız zamanlarda bile sürekli iletişim halinde olduğunu gösteriyor” dedi.

beyin-ve-gücünü-gösteren-ikonik-görsel

 IL-17 Molekülü Etkisi

Bu molekül, iltihaplanma önleyici özelliği ile bağışıklığın sağlanmasında önemli role sahip olan bir moleküldür.

Beyin ile bağışıklık sistemi arasındaki ilişkinin varlığı, bağışıklık sistemi hücrelerinden T lenfositlerinin öğrenme ve davranışlarda anahtar öneme sahip olduğunu gösteren son çalışmalarla ortaya konmuştu. Ancak ekip bu çalışmaların ötesinde bir bağlantı arayışına girdi. Beyin zarına yerleşmiş olan T lenfosit hücrelerinin hafıza için önem taşıdığını düşünen bilim insanları, bu durumun analiz edilmesi için çeşitli deney düzenekleri geliştirdiler. Deneyler sonucunda buradaki bilişsel durumla ilgili olan molekülü keşfettiler.

Deneysel çalışmalar, bu molekülün, beynin hafıza merkezi olan hipokampüsteki beyin hücrelerinde üretkenliği arttıran bir tetikleyici görevi gördüğünü ortaya koymuştur.

Kaynaklar: 1, 2, 3