Bedeninizi dondurup, bundan 50,100 belki de 200 sene sonra sizi hayata tekrar geri getirmeyi vadeden firmalar olduğunu biliyor muydunuz? Siz ilk defa duyuyor olabilirsiniz ama aralarında Türkiye’den de bir kişinin bulunduğu 300’den fazla sayıda insan şu anda sıvı nitrojenle dolu tüplerin içinde, umutlarını bir gün onları geri döndürebilecek kadar gelişebileceğini düşündükleri teknolojiye bağlamış durumdalar. Sadece insanlar da değil, 30’dan fazla evcil hayvan da aynı şekilde geri döndürülmeyi bekliyor. Fazla bilim kurgu gibi mi geldi ? Öyleyse sizi Cryosleep hakkında biraz daha aydınlatalım.

Cryosleep Nedir?

Cryosleep, neredeyse 60 yıldır var olan bir uygulama olmasına rağmen, milyonerlerin bunu ölümü kandırabilmek için gerçek bir ihtimal olarak görmeye başlamasıyla birlikte son yıllarda gittikçe daha çok dikkat çekmeye başladı.
Geçmiş zamanlara kıyasla, teknolojik ilerlemelerle birlikte tedavisi bulunan hastalıkların sayısı sürekli artıyor. Ölümcül bir hastalığınız olduğunu düşünün. Cryosleep, vücudunuzun dondurulup, ileride bu hastalığa tedavi bulunana kadar güvende saklanmasını sağlayabiliyor. Bu kısıma kadar olan hücrelerin bozulmadan uzun yıllar saklanması artık kurgu değil. Yine de ufak bir problem var. Nasıl geri getireceklerini hala çözebilmiş değiller.

Dondurma Süreci Nasıl İşliyor?

Doktor, kişinin ölümünü ilan ettikten sonra en fazla iki saat geçmeden cansız bedene ulaşılıyor. Bedenin dondurulacağı tesise ulaşılana kadar kan dolaşımı nefes alışverişi yapay olarak sağlanarak, beynin minimum derecede fonksiyonlarını yerine getirebilecek oksijeni alması sağlanıyor. Transfer esnasında kanın pıhtılaşmaması için de ilaç enjekte ediliyor ve vücut soğutulmaya başlanıyor. Ancak insan dokusunu hasar vermeden öylece dondurup çözdüremezsiniz. Kriyobiyoloji alanında çalışma yapan bilim insanlarının amacı bu hasarın minimuma indirilmesini sağlamak. Hücrelerimiz suyla dolu yapılar ve başlıca problemi oluşturan da bu özellikleri. Çünkü suyu donduğunda genişler, kristalleşir ve vücuda geri dönülemeyecek derecede hasar verir. Bunun olmasını önlemek için vücuttaki tüm kan damarlardan çekilerek yerine donmayı önleyici madde(çoğunlukla gliserol) enjekte ediliyor. Böylece dokular kriyojenik dereceye kadar soğutulduğunda, kristalle dönüşmek yerine, kimyasallar bir araya gelip kümelenerek, katı, moleküler açıdan cama benzeyen bir yapı oluşturuyor. Bu cam yapı hücrelerin patlamasını önleyerek sabit bir şekilde kalmalarını sağlıyor. Uyku tulumuna alınan vücut, dışı tahtadan içi fiberglastan yapılan bir sandığa konularak içerisinde sıvı nitrojen bulunan sıvı bir tanka yerleştiriliyor. Bir haftanın sonunda vücudun sıcaklığı -200 dereceye kadar ulaşıyor ve işlem tamamlanmış oluyor. Bundan sonra uyandırılmayı beklemek kalıyor.

cryonic

Dondurulan İlk İnsan Kimdi ve Ne Zaman Donduruldu?

Psikoloji profesörü olan Dr. James Bedford, 1967 yılında, böbrek kanserinden öldükten sonra kriyojeni yöntemiyle bedeni korunan ilk insan olarak tarihe geçti. Cryonics Ensitütüsünde dondurulan profesörün bedeni saklama ünitesinde 1979 yılında bir izolasyon sorunu yaşansa da kurtarıldı.

Hayata Geri Dönme Umudunun Maliyeti Ne ?

Bu işlemi yapan Amerika’daki başı çeken iki firmada fiyatlar oldukça değişken. Alcor firması tüm bedeni dondurmak için $200.000 talep ediyor. Ben sadece kafamı dondursam yeter, günümüzde bile artık 3D yazıcılarla doku üretiliyor, o teknolojiyle vücut bir şekilde hallolur derseniz, sadece kafa için $80.000 yeterli. Cryonics Enstitüsü’nde ise sadece kafanın saklanmaması önerilmemekle birlikte, tüm vücudu dondurmak rakibine oranla hayli düşük, sadece $30.000.

cryosleep

Peki Ölmeden de Kendimizi Dondurtabilir miyiz?

Hayır. Şu anki kanunlar, insanlar yasal olarak ölmeden bu işlemi yaptırmalarını, insanların isteği ne doğrultuda olursa olsun engelliyor. Dondurulan insanlardan başarılı bir şekilde geri getirilebilen biri olur ve teknoloji tam anlamıyla kanıtlanırsa, kim bilir belki yasaların değişmesi de gündem dahilinde olabilir ama şu an için hala mükemmellikten çok uzak bir teknoloji.

Tahmin edebileceğiniz gibi birçok insan bu fikre karşı. Eleştirmenlere göre kriyojeni yöntemini kullanan şirketler sadece insanları ölümsüzlük gibi yanlış umutlarla besleyerek onlardan çıkar sağlıyorlar. Evet hala tamamıyla kanıtlanmamış bir teknoloji ve çoğunlukla hayallere ve umutlara dayanıyor ancak maliyetini karşılayabilecek olanlar için en azından küçük de olsa bir savaşma şansı.
Cryosleep hakkında beni en çok düşündüren nokta şu oldu aslında; dondurulduktan 200 yıl sonra sağlıklı bir şekilde uyandırıldığımızı varsayalım. 200 sene sonrasının dünyasını hayal edecek olursak, hiçbir tanıdık yüzün olmadığı, bütün yaşam tecrübemizin ve elde etmek için senelerce uğraştığımız bilgi birikiminin sadece işe yaramaz birer çöp olduğu bu yeni dünyaya adapte olmak nasıl olurdu?

Kaynaklar:

1 2 3 4 5