Başkalarının bir şey göremediği yerdeki güzelliği görebilmek. Belki de fark etmek. Fark etmek kelimesi çok özel bir anlam taşıyor, aslında farkındaysanız görürsünüz, hissedersiniz, anlarsınız…Esasında başlığa, “Benzersizliğinin, biricikliğinin farkında ol” da diyebiliriz.

Neden bazı insanlar bir objeyi olağanüstü güzel bulurken diğerleri onu hiç güzel bulmazlar?

Güzellik, estetik bir standart mı? 

Aynı manzaraya bakıp farklı renkler görmek, farklı duygular beslemek işte estetik zeka bu! Estetik zekamız sayesinde özgün olabiliyoruz, kendimiz olabiliyor; neyi sevdiğimizi, neye uzun uzun bakıp neyden kafa çevireceğimize böyle karar veriyoruz.

İtalyan psikoterapist ve filozof Piero Ferrucci, estetik zeka teorisiyle güzelliği daha geniş bir şekilde anlamanın mümkün olacağını söylüyor.

Hayvanlara karşı şiddet, çocukları istismar etmek, savaşlar, felaketler ve doğanın öfkesi… Belki de güzelliği anlayabilmek için yıkıcı çirkinliği sık sık görmenin gerekli olduğu söylenebilir.

Farklılığının Farkında Ol : Estetik Zeka 1

Estetik Zeka Nedir?

Gardner’ın çoklu zeka teorisine göre 8 farklı zeka çeşidi bulunmaktadır.  ‘Estetik zeka’, tüm bu zeka tiplerini dengeleyerek zihinde armoni oluşturur.

Estetik, daha zevkli olanı aramaktır. Somut bir güzellik tarifi değil, daha zevkli olanı aramayla ilgili -sonu olmayan- bir yolculuktur. New York Modern Sanat Müzesi küratörü Paola Antonelli’nin de vurguladığı gibi  “İyi tasarım, teknolojiyi, psikolojiyi ve estetiği birleştirerek insan ihtiyaçlarını çözen bir Rönesans tavrıdır.”

Çoğu zaman bir kişinin güzellik göremediği yerde bir diğeri görebilir. “Estetik zeka” derken bunu kastediyoruz. O, başkalarının hiçbir şey görmediği yerdeki güzelliği görebilmektir.

Estetiği bağımsız bir bilim olarak ele alan Alman düşünür Alexander Baumgarten, estetiğin konusunun duyusal yetkinlik olduğunu söyler. Alexander Baumgarten’in izinden giden düşünürler de, gerçek estetiğin “gözle gördüğümüz şeyler” değil “ruhumuzda meydana gelen özel duygular” olduğunu söylerler. (Estetik kelimesi de  zaten Yunanca hassasiyet ve duygu anlamına gelen “Esthesis- Aeshetikos” kelimesinden türemiştir.)

Estetiğin güzelleştirmenin çok daha ötesinde duyarlılığımıza dokunma, duygularımıza seslenme, bizde coşku yaratma, bizi heyecanlandırma ya da yabancılaştırma gibi bir gücü vardır.

Bakmak gözün işidir, görmek kalbin diye boşa dememişler.

Farklılığının Farkında Ol : Estetik Zeka 2

Estetik çeşitlilik

Estetik çeşitliliğe sahip olanlar, daha fazla durumda güzelliği deneyimleyebilirler. Örneğin; müziğin güzel olmadığını düşünen insanlar vardır. Ancak şiirleri, filmleri, mimariyi, ev dekorasyonunu veya çatıya düşen yağmur damlalarının sesini güzel buluyor olabilirler.

Bu kişiler günlük yaşantıdaki binlerce basit durumda bulunan güzelliği algılayabilirler. Aslında dünya üzerinde ne kadar insan varsa o kadar estetik çeşit vardır diyebiliriz. Her göz baktığı yerde başka bir güzellik yakalar.

Gören göze karanlık perde olmaz, görmeyen göze ışık ne yapsın.

Hz. Ali
Farklılığının Farkında Ol : Estetik Zeka 3

Güzelliği entegre etmek

Algılanan güzelliği entegre etme yeteneği neden bazı güzelliklerin insana “dokunurken” bazılarının onu “değiştirdiğini” açıklar. Güzelliği entegre etmek yalnızca kişiye dokunup geçmekle kalmaz aynı zamanda onu dönüştürür. Bir başka deyişle, düşünce kalıplarımızı değiştirir. Estetik çeşitliliği daha dar olan kişiler, daha kısıtlı ve kıt bir dünyada yaşarlar. Sadece bununla da kalmaz. Aynı zamanda daha az esnek bir kişiliğe sahiptirler.

Bu kategoride yer almakla kişinin yeni çevrelere ve durumlara adapte olma yeteneği arasında bir bağlantı var gibi görünür. Bu da bu kişilerin değişiklikleri yönetme konusunda daha çok sıkıntı çektikleri anlamına gelir.

Tersine estetik çeşitliliği olan kişiler daha meraklı bir kişilik yapısı geliştirirler. Öğrenmeye, yeni fikirleri ve projeleri benimseye daha meyillidirler. Ayrıca, bu kişilerin şaşırma ve yeni deneyimlerin keyfini çıkarma kapasitesi de geniştir. Kendileriyle, başka insanlarla ya da durumlarla uğraşmaları gerektiğinde çok daha esnek davranırlar.

Estetik çeşitliliği geniş olan insanların başkalarıyla bağlantı kurma kapasitesi daha büyüktür. Kendilerine daha fazla saygı duyarlar ve yaşama karşı duydukları heves çok daha yoğundur.

Farklılığının Farkında Ol : Estetik Zeka 4

Etrafını güzelliklerle doldurmak pek çok kişinin hayatının merkezinde yer alan bir amaçtır ve mutluluk için de gereklidir.

İsteyen herkes, hiç paraya gerek duymadan, yaptığı her işe bir anlayış, bir incelik, bir zevk ve özen katarak çok daha estetik durumlar yaratabilir. Estetik, doğuştan gelen seçkin bir yetenek değildir. Bu nedenle,  estetik zevk edinme konusunda herkes eşittir. Eğer estetik değerler sahibi olmak bir yetenek meselesi olsaydı ve sadece doğuştan gelseydi hayat çok umutsuz bir yer olurdu. Kimse daha iyiyi, daha güzeli, daha zarif olanı öğrenme imkanına sahip olmazdı. Oysa bu konuda hevesi olan herkesin, zevklerini ve estetik anlayışını geliştirmesine imkan vardır. Estetik değerlere ulaşmak için kişinin önce bu konuya ilgi  göstermesi ve sonra kendisini eğitmek için zaman ve emek harcaması gerekir.

Bir kır otelinin hiçbir konfor ve lükse sahip olmadan estetik olması mümkündür. Ya da tam tersi bir saray dünyanın en sakil yapısı olabilir. Bir evi estetik yapan, içindeki pahalı eşyalar değil, o evin sahiplerinin hayat görüşleridir. Estetik pahalı ve lüks olmak zorunda değildir. Sadece mekanlar ya da ürünler değil, tavrımız, üslubumuz,iş yapma biçimimiz…

Hayatımıza değen her şey estetik olabilir.

Estetik anlayışımız yaptığımız her işte imzamız olur. Bizi farklılaştırır. 

Bu konuyla ilgili olarak https://www.kreatifbiri.com/zekanin-dehaya-donusmesi-1-artistik-yetenek/ yazısına da bakabilirsiniz.

Kaynaklar:

http://www.salom.com.tr/arsiv/haber-72431-zihinde_denge_algi_ve_guzellik_yaratma_zek_estetigi.html