İglo nedir ve nasıl inşa edilmiştir? İçerisinde barınmak nasıl mümkündür? Bu soruların cevaplarını bulmadan önce onları inşa eden Eskimoları biraz tanıyalım.

iglolar

İgloları inşa eden Eskimolar; Grönland, Sibirya, Kanada ve Alaska’nın Arktik bölgelerinin yerli nüfusunun ana unsurunu oluşturan bir halk grubudur. 21. yüzyılın başlarındaki nüfus tahminleri, 135.000’den fazla Eskimo kökenli birey bulunduğunu söyler. 85.000’i Kuzey Amerika’da, 50.000’i Grönland’da ve geri kalanı Sibirya’da yaşamaktadır.

Eskimo halklarının kendilerini tanımlamaları, dillerine ve lehçelerine göre değişir. İnuit, Yupik ve Aleut gibi isimleri içerir ve bunların her biri “insanlar” veya “gerçek insanlar” anlamına gelmektedir. Kanada ve Grönland’da Inuit adı, oradaki tüm yerli halk için tercih edilir. Alaska’nın yerli halkı, Yupik ve Aleutları içerir.

Geleneksel Eskimo yaşamı, bitkisel yiyeceklerin neredeyse hiç bulunmadığı, ağaçların olmadığı; fok, deniz aygırı ve balığın başlıca yiyecek olduğu son derece soğuk, kar ve buzla kaplı bir ortamı kapsamaktadır.

iglolar

Çoğu Eskimo ailesi yaz aylarında, yay ve oklarla hayvanları avlardı ve hayvan derisinden çadırlarda kalırlardı. Köpek kızakları, karada ulaşımın en temel yoluydu. Eskimo kıyafetleri, aşırı soğuğa karşı koruma sağlayan karibu kürklerinden yapılmıştı. Çoğu Eskimo, ya iglo adı verilen evlerde ya da balina iskeleti üzerine taştan inşa edilmiş evlerde yaşarlardı.

İglo Nedir?

İnuitçe’de ev anlamına gelen iglo, sert kardan yapılmış, kubbe şeklinde bir konuttur. Kış mevsiminde Eskimo aileleri ve gezici avcılar tarafından kullanılmıştır. İglolar yaklaşık 3-3,5 m yüksekliğinde ve 3,5-4,5 m çapındaydı. Genellikle bir aile barındırabiliyorken daha büyük iglolar yaklaşık 20 kişiyi barındırabilirdi. Avcılar, gece boyunca soğuktan korunmak için daha küçük eskimo evleri yapmışlardır. Bu evler farklı tasarımlara sahiptir. Örneğin bazılarının içi hayvan derileriyle kaplanmıştı ve kubbe yerine düz bir tepeye sahipti. Sıkıştırılmış kardan yapılan iglolar, parçalar halinde görünür.

Nasıl İnşa Edildi?

iglolar

Büyük kar bloklarını kesmek için balina kemiğinden veya metalden yapılmış aletler kullanılır. Bu bloklar, iglo’nun içe doğru eğimli duvarlarını oluşturur. Yer seviyesinin hemen altında kazılan dar geçitler Eskimo evine giriş sağlamaktadır. Giriş yolunu kapatmak için kapı görevi gören kar blokları kullanılır. Isının sızması için girişte ve tepede bir delik bırakılır. İnşaat tamamlandıktan sonra, içini sıcak tutmak için boşluklar karla doldurulur.

İşte, iglo hazır!

İglonun İçinde Nasıl Sıcak Kalınır?

Eskimo kulübesinin sert kar duvarları vücut ısısını ve kandillerin ürettiği ısıyı koruyan iyi bir yalıtkanlardır. Bu nedenle geleneksel iglolar buzdan ziyade kardan yapılır.

Katı görünmesine rağmen, karın büyük bir çoğunluğu aslında küçük kristallerin içinde sıkışmış havadır ve hava, buz kristallerinin içinde çok iyi dolaşamadığı için ısı orada hapsolur.

iglolar

İgloların içindeki sıcaklık genellikle donma noktasının hemen üzerindedir ancak sıcaklık, içerideki insan sayısına ve gaz lambası gibi bir ısı kaynağı olup olmadığına bağlı olarak değişmektedir.

Zemin, bir çadırın içi gibi düz değildir. Uyumak için bir üst kat, ateş için bir orta kat ve bir alt katı oluşturan kısımlara bölünmüştür. Doğal olarak, düşen ağır soğuk hava kapının yanında, yerde toplanır ve orada kalır. İgloların içinin katmanlı zeminlere sahip olması, insanların daha sıcak bir yerde uyuyabilmesine imkan sağlamıştır.

iglolar

Eskimo yaşamı, güneydeki toplumlarla artan temas nedeniyle büyük ölçüde değişti. Kar motosikletleri genellikle kara taşımacılığı için köpeklerin yerini alırken tüfekler, zıpkınların yerini aldı. Birçok Eskimo, göçebeliği ve avlanmayı bıraktı ve şimdi kuzeydeki kasaba ve şehirlerde yaşıyor, genellikle madenlerde ve petrol alanlarında çalışıyor. Eskimo evleri artık eskiden kalma yaygın barınma yerleri olmasa da, Kuzey Kutbu topluluklarında kültürel olarak önemli olmaya devam ediyor.

Kaynakça: 1, 2

Editör: Efe Şen