Bilim için kendi bedeninizi feda eder miydiniz?
Sonsuz bir şekilde parçalayabildiğiniz, sonra da tek tuşla yeniden bir bütün hâline getirebildiğiniz sanal bir kadavranız olduğunu düşünün. Hemde gerçek bir insan bedeninde…

Bugün sizlerle tıp dünyasına büyük bir çağ getiren ve bu düşünceyi gerçekleştirmek için gönüllü olan bir kadından bahsedeceğiz.

Susan Potter Kimdir?

Ölümsüz Ceset: Susan Potter 1


Susan Potter bedenini bilime bağışladı. Donduruldu, 27 bin kez dilimlendi ve fotoğraflandı. Kimisine göre çılgınca ve delilik olan bu hareketi yapan kadını tanıyalım önce..

İki çocuk annesi Susan Potter henüz küçücükken, ailesi Amerika Birleşik Devletleri’ne göç ederek onu siyasi istikrarsızlık, Hitler’in yükselişi ve bunları izleyen II. Dünya Savaşı karşısında sarsılmış bir hâlde akrabalarının yanında bıraktı. Nazi Almanyası’nda büyüyen Susan, ailesi tarafından terk edilince New York’a büyükanne ve büyükbabasının yanına kaçmıştır. National Geographic’e verdiği eski röportajında anne ve babasını asla affetmeyeceğini söylemiştir.

Daha sonra Colorado’ya taşınan aile yavaş yavaş birbirinden kopuyor ve 2000 yılında 73 yaşındaki Susan artık yalnız yaşayan bir kadın olmuştur.

Geçmişinde ise meme kanseri dolayısıyla iki memesi de alınmış, diyabet tedavisi ve birkaç ameliyat geçirmiş. 2000’de sağlık sorunları yüzünden yalnızca 1 yıl ömrü kaldığı söylenmişti. Fakat 15 yıl daha yaşadı. Ve ölümü zatürreden oldu.

Susan Potter, ölümünden sonra bedenine neler olacağını en ince ayrıntısına kadar biliyordu. Yaşamının son 15 yılında, üzerinde şu sözlerin yazılı olduğu bir kart taşıdı: “Cesedimin fotografik görüntülerinin tıbbi eğitim adına internet ortamında, Görünür İnsan Projesi’nin amaçlarıyla örtüşen amaçlar için kullanılması vasiyetimdir. Ölümüm gerçekleştiğinde Dr. Victor M. Spitzer’ı arayın. Cesedin alınması için 4 saatlik bir zaman dilimi mevcuttur.” 

Susan üniversite ziyaretlerinde hem tıp öğrencileri ile tanışıyor hem de öldükten sonra vücudunun nasıl kesip fotoğraflanacağı hakkında daha detaylı bilgi alıyordu. Cesedinin götürüleceği odayı ziyaret etmiş, görüntüleme amacıyla dokularını kâğıt inceliğinde parçalar hâlinde kesecek makine aksamını görmüş ve Colorado Üniversitesi, Anschutz Tıp Kampüsü’nde yer alan İnsan Simülasyon Merkezi’nin müdürü Spitzer’ın on yılı aşkın bir süre önce kendisine görüntüleme sürecini anlatışını dinlemişti. Spitzer ona odayı göstermeyi kendiliğinden istememişti; bunu Potter bizzat talep etmişti. 

Ölümsüz Ceset: Susan Potter 2

“Et dolabını görmek istiyorum. Bedenimi ancak odayı baştan aşağıya gördükten sonra bağışlarım.” 

Susan Potter

Ölümü ve Sonrası

Potter 16 Şubat 2015 günü, saat 05.15’te, zatürreden öldüğünde 87 yaşındaydı. Cesedi bir hafta önce yatırılmış olduğu Denver Bakımevi’nden alındı. Baştan topuğa 1,55 metre, arkadan öne 25 santimetre ve dirsekten dirseğe 48 santimetre olan kadavra bir dondurucuya koyuldu ve eksi 26 dereceye kadar soğutularak donduruldu. 

Yaklaşık iki yıl sonra Spitzer ile asistanı, yıllar sürecek olan işlemin ön hazırlığı için, iki kişilik bir testere yardımıyla Potter’ın donmuş cesedini dört parçaya böldü. (Bayan Potter’in bir şartı da, vücudu doğranırken fonda Mozart çalmasıydı.)

Ölümsüz Ceset: Susan Potter 3

Bu parçalar bilgisayar ortamına geçirilerek, dokular, organlar, damarlar, iskelet, sinirler gibi parçalar detaylı bir şekilde görülebilinecekti. Spitzer, tıp öğrencileriyle konuşabilecek ve yaşarken nasıl bir fizyolojik yapıya sahip olduğunu anlamalarına yardımcı olabilecek bir tür dijital avatar olarak Potter’ın bedenini hayata döndürüp yeniden biçimlendirecekti.

Colorado Üniversitesi’nin dijital kadavra projesinde henüz 5 kişinin bağışlanmış kadavrası bulunuyor.

Ne dersiniz? Bu proje tıp öğrencileri için mükemmel bir gelişme değil mi? Sadece öğrenciler değil, bilim araştırmacıları için de muazzam, düşünsenize defalarca kes kesip tekrar bir araya getirebildiğiniz gerçek bir vücut var elinizin altında. Hem de dijital ortamda hangi kısım neresi tek tek rahatça görebiliyorsun. Bu yüzden ölümsüz ceset adı, defalarca kez dondurulup, kesilse de yeniden kullanılabiliniyor.

Kaynak ve İleri Okuma: https://www.nationalgeographic.com/magazine/2019/01/visible-human-susan-potter-cadaver/